काठमाडौं । आज हिन्दू धर्मावलम्बी महिलाहरूले हरितालिका तीज मनाउँदैछन्। भाद्र शुक्ल पक्षको तृतीया तिथिमा हरितालिका तीजको व्रत बस्ने धार्मिक परम्परा छ।
यस दिन विवाहित महिलाहरूले पतिको दीर्घायु, सुख–शान्ति र परिवारको कल्याणको कामना गर्दै व्रत बस्ने गर्छन्। अविवाहित महिलाहरूले भने सुयोग्य वर प्राप्तिको कामना गर्दै व्रत बस्ने धार्मिक विश्वास छ।
तीजका दिन महिलाहरू बिहानैदेखि स्नान गरी शिव–पार्वतीको पूजा–आराधना गर्ने गर्छन्। विभिन्न मन्दिरमा पुगेर पूजा गर्ने तथा भेला भएर नाचगान गर्ने परम्परा पनि रहेको छ।
पौराणिक कथाअनुसार सत्ययुगमा हिमालयपुत्री पार्वतीले महादेवलाई पतिको रूपमा प्राप्त गर्न कठोर तपस्या गरेकी थिइन्। पार्वतीका साथीहरूले उनलाई सुरक्षित स्थानमा लगेर राखेपछि उनले निराहार व्रत बसेर महादेवलाई पतिको रूपमा प्राप्त गरेको धार्मिक विश्वास छ। यही घटनासँग जोडेर हरितालिका तीजको व्रत बस्ने परम्परा सुरु भएको मानिन्छ।
हरितालिका तीजमा निराहार, जलाहार वा फलाहारमध्ये आफ्नो स्वास्थ्यअनुसार व्रत बस्न सकिने बताइन्छ। स्वास्थ्य कमजोर भएका वा निराहार व्रत बस्न नसक्नेहरूले फलफूल, दूध तथा पानी सेवन गर्न सक्ने धार्मिक मान्यता रहेको छ।
धार्मिक परम्परासँगै तीज महिलाहरूले आफ्ना भावना, सुख–दुःख र सामाजिक विषयहरू गीत तथा नृत्यमार्फत अभिव्यक्त गर्ने अवसरका रूपमा पनि मनाउँदै आएका छन्।
